• ATIKSU ARITMA
• Atıksu Arıtımı Nedir ?
• Evsel Atıksu Arıtımı
• Endüstriyel Atıksu Arıtımı

Su ve atıksu arıtımında kimyasal oksidasyon, çeşitli nedenlerle istenmeyen bileşiklerin zararsız bileşiklere dönüştürülmesi veya daha sonraki arıtma işlemleri için uygun yapıya getirilmesi amacı ile yapılır. Kimyasal oksidasyon yukarıdaki tanımdan da anlaşılacağı üzere her zaman tam olarak gerçekleşmesi gerekli olmayabilir, örneğin siyanürün siyanata kadar oksitlenmesi yeterli olabilir. Oksidasyon çevre mühendisliğinde önceleri tad ve koku kontrolü için havalandırılması ile başlamış daha sonra kullanım alanları genişlemiştir. Kimyasal oksidasyonun çevre mühendisliğindeki başlıca kullanım alanları arasında:

sayılabilir. Kimyasal oksidasyonun uygulanmasında arıtma amacına bağlı olarak çeşitli kısıtlamalar söz konusudur, oksitlenme ürünlerinin zararlı olmaması arıtma veriminin yüksek olması ve uygun sürede gerçekleşmesi, oksitleyici maddenin ekonomik olması kısıtlayıcı faktörler arasındadır.

Nötralizasyon suyun pH larının ayarlanması işlemidir. Atıksuyun pH ının ayarlanması çeşitli amaçlarla gerekebilir. Bunlar arasında atık suyun alıcı ortama veya kanalizasyon deşarjından önce deşarj standartlarını sağlamak üzere pH ının nötr hale getirilmesi, arıtma düzenlerinde biyolojik arıtmaya girişten önce pH ayarlanması , kimyasal çöktürme için uygun pH sağlamak için ayar yapılması sayılabilir. Nötralizasyon işleminin dizaynı nötralizasyon veya pH ayarlamasına bağlı olarak yapılır. Ancak pH değişimi yönünden her dizayn için önemli olan husus pH ının değişim karakteristiğidir.

Dezenfeksiyon hastalık yapıcı (patojen) organizmaların yok edilmesi veya etkisiz hale getirilmesidir. Dezenfeksiyon bu yönü ile tüm organizmaların yok edildiği sterilizasyon işleminden ayrılır.

Dezenfeksiyonun amacı fiziksel, kimyasal, mekanik ve radyasyona dayalı çeşitli dezenfeksiyon vasıtaları bulunmaktadır. Fiziksel olarak dezenfeksiyon ısı, ışık ve akustik yollar ile sağlanır. Mekanik dezenfeksiyon su atıksu arıtma da yer alan çöktürme, süzme gibi işlemlerde değişen verimlerde elde edilir. Radyasyon ile dezenfeksiyon elektromanyetik veya diğer tür ışınlarla yapılır. Dezenfeksiyon için en yaygın kullanım vasıtaları kimyasal vasıtalardır. Bunlar arasında klor, klor bileşikleri, brom, iyot, ozon, fenoller, alkoller, ağır metal ve bileşikleri, boyar maddeler, sabun ve deterjan, hidrojen peroksit, potasyum permanganat, asit ve bazlar sayılır.

Dezenfeksiyonun etkisi başlıca mikroorganizmaların hücre duvarlarının tahribi, hücre zarının geçirgenliğinin bozulması, protoplazmasının yapısının değiştirilmesi ve enzim ihibasyonu şeklinde olmaktadır. Dezenfeksiyona etkili olan faktörlerin arasında dezenfektanın etki süresi son derece önemlidir.

Pıhtılaştırma yumaklaştırma çevre mühendisliğinde kimyasal çöktürme, susuzlaştırma gibi temel işlemlerde yaygın olarak kullanılır. Pıhtılaştırma ve yumaklaştırma esas olarak suya kimyasal madde ilavesi ile suda bulunan askıda ve çözünmüş katı maddelerin yapılarını değiştirerek veya ilave edilen maddelerin oluşturduğu fiziksel etkenler ile sudan uzaklaştırılmasını amaçlar. Çözünmüş maddeler çözünmeyen maddelere dönüştürülmedikçe kimyasal çöktürme ile giderilme verimleri sınırlıdır. Çözünmüş maddeler çözünmeyen türlere dönüşümü yapıldığında oluşan katı partiküllerin boyutları oldukça küçüktür. Bunlar çoğunlukla kolloid yapısındadır. Diğer taraftan suda bulunan ve basit çöktürme ile giderilemeyen askı maddeleri kolloid boyutlarındadır. Bu nedenle pıhtılaştırma ve yumaklaştırma işlemini esas olarak sudaki kolloid haldeki maddelerin giderilmesini amaçlar. Kolloid haldeki maddeler birbirleri ile ve su ile çeşitli etkileşimleri nedeniyle bir araya gelemez ve birleşemezler. Pıhtılaştırma işlemi kolloid haldeki maddelerin kimyasal maddeler ilavesi ile birbirleri ile birleşebilir yapıya dönüştürülmeleri ve yumaklaşmaya başlangıç oluşturacak kümelerin oluşturulması işlemidir. Yumaklaştırma işlemi ise pıhtılaşmış taneciklerin birleştirilerek sudan çökeltme ile ayrılabilir büyüklük ve yapıda yumaklar haline getirilmesidir. Yumaklaştırma taneciklerin brownian hareketleri veya yavaş karıştırmadan yararlanılarak sağlanır.

Pıhtılaştırma ve yumaklaştırma başlıca su arıtımda, bulanıklık giderilmesinde vb. sertlik giderilmesinde, atıksu arıtılmasında, evsel atıksu arıtımında, evsel atık sulardan fosfor giderilmesinde, endüstriyel atık suların arıtılmasında, askıda katı madde, organik madde, renk, metal iyonu ve spesifik kirleticilerin giderilmesinde kullanılır.

Çevre mühendisliğinde uygulanan su ve atıksu arıtma işleminin hemen hemen hepsi bir tür atık oluşturur. Örneğin ızgaradan iri, katı, organik ve inorganik yapıda maddeler, kum filtreden geri yıkama suları, kimyasal arıtmadan arıtma çamurları oluşur. Bu atıkların arasında miktar ve uzaklaştırılması zorluğu açısından en önemlisi arıtma çamurlarıdır. Oluşan çamurların doğrudan veya yoğunlaştırma stabilizasyon gibi işlemleri takiben kurutma yataklarına verilmesi mümkündür. Ancak bu iş için gerekli arazi çoğu hallerde temin edilemez veya ekonomik değildir. Bu nedenle çamurların uzaklaştırılmasında çamur hacminin azaltılması öncelikli sorun olarak ortaya çıkıyor. Çamur hacminin azaltılması, çamurun su içeriğinin azaltılması, diğer bir deyimle su giderme işlemi yapılır.